تبلیغات
وبلاگ گروهی دیرنو

 

باد صبا

از کلاسور مقاله ها ,

سه شنبه 17 اردیبهشت 1387
باد صبا، در مسیر سفر خود، با بادهای گوناگون روبرو می شود، گاه با آنها گفت و گو می کند و گاه با آنها همسفر می شود...

هفته ی گذشته، اساتید درس مقدمات طراحی معماری، فیلم مستند "باد صبا"، ساخته ی  آلبرت لاموریس را در کلاس به نمایش گذاشتند. و پس از یک بحث مقدماتی و فرصتی چند روزه، از دانشجویان خواستند برای این مستند، ماکتی انتزاعی بسازند.

 فیلم باد صبا (1)، که پیش از انقلاب و به سفارش دولت، به منظور معرفی ایران، آثار باستانی، جاذبه های طبیعی و عادات و رسوم مردمش، ساخته شد، گرچه به دلیل سقوط هلیکوپتر لاووریس و تیم فیلم سازش در دریاچه ی سد کرج ناتمام ماند، به عنوان یکی از آثار ارزشمند مستند ایران، ماندگار شد.

نخستین ویژگی بارز این فیلم، طریقه ی منحصر به فرد روایت آن است؛ از زبان باد. باد صبا که به گفته ی خویش، زاده ی کویر است، روایت داستان را از بیابان های سیستان و بلوچستان آغاز می کند. احساس محبتش نسبت به مردمان روستایی در کویر، و سعی در کمک به آن مردمان در زندگی روزمره و سپس آشناییش با بادی مهاجر و تصمیمش برای آغاز سفر.

تقریبا تمام طول هفتاد دقیقه ی فیلم، جز آنجا که باد به میان عشایر می رود و یا از تالار آینه ی کاخ گلستان بازدید می کند، از دید هلیکوپتر نمایش داده می شود. هلیکوپتری که گاه برای روایت زندگی روزمره و نحوه ی تامین معاش مردم، به آنها نزدیک و گاه برای بیان عظمت بنایی چون زیگورات، اوج می گیرد. باد صبا، یا همان دوربین راوی، گاه آرام، و گاه به سرعت حرکت می کند. تعقیب حیوانات، آنگونه که در مورد روباهی در کویر و یا گله ای اسب وحشی در دشت های شمال، شاهدش هستیم، از صحنه های ناب و بدیع مستند، خصوصا با توجه به امکانات و محدودیت های زمان ساخت فیلم است.

دیگر ویژگی قابل توجه، جدید و تاحدودی بحث برانگیز مستند، دخالت راوی، در رویدادهاست. آنچنان که بر فرازخلیج فارس، آنجا که می خواهد چون باد شرطه، به حرکت قایقی بادبانی کمک کند، به قول خویش، ناشی گری کرده، قایق را واژگون می کند! (جریان هوای ایجاد شده توسط هلیکوپتر).

باد صبا، در مسیر سفر خود، با بادهای گوناگون روبرو می شود، گاه با آنها گفت و گو می کند و گاه با آنها همسفر می شود، چنان که بعد از دیدن تعدادی از شهرها - آنچه آدمیان ساخته اند - با "باد کافر(2)" همراه می شود، به بیابان سفر می کند و به قول باد کافر؛ از بناهایی که باد ها ساخته اند؛ کلوت ها(3)، دیدن می کند.

موسیقی فیلم تماما" ایرانیست. و البته متناسب با هر منطقه ای از ایران که باد، از آن عبور می کند.قطعاتی از سه تار ، دو تار، نی، تنبک و تنبور، گوش ما را چنان می نوازند، که تصاویر بدیع مستند، چشمانمان را.

باد صبا، به هر گوشه ی ایران سرک می کشد، و مناظری را ثبت می کند، که از آن ها تصاویر کمی موجود است. بارش باران و جریان سیلاب در کویر، گردباد، مرداب های شمال، تخته جمشیدِ هنوز به تاراج نرفته، تهران دهه ی 40، شهرهای مذهبی مشهد و قم، دخمه ی زرتشتیان یزد، تنها صفحاتی از دفتر ارزشمندی هستند که "باد صبا"، برای ما و آیندگان، نقاشی کرده است.

                    

ماکت من برای مستند باد صبا. صفحه ی مواج سفید ، راوی مستند است که از قلعه ای کویری به عنوان نمادی از ابنیه کویری دیدن می کند، آنجا که باد کافر، سیاه رنگ، مشغول تخریب قلعه است...

(1):The Lover's wind: Albert Lamorisse

(2): بادی مخرب و ویرانگر؛ که مردم محلی بدان باد کافر می گویند.

(3): احجام عظیم، نامنظم و پیچیده ای که فرسایش بادی و آبی شدید در کویر به وجود می آورد. چنانکه به صورت بنایی با ستون های مرتفع به نظر می رسند. شهرستان شهداد  در استان کرمان، به سبب کلوت های منحصر به فردش مشهور است.

 

 

 

 

نوشته شده توسط امیر حسین رفعتی ساعت 06:05 ق.ظ

ویرایش شده در چهارشنبه 18 اردیبهشت 1387 و ساعت 03:05 ق.ظ


حقوق این سایت محفوظ است و هرگونه كپی برداری از آن با ذكر منبع بلامانع است

All Rights Reserved 2007-2008 © Deireno.Com

Best Resolution : 1024 X 768

  

This Template Is Designed By Ghoolik stadio ©